Khẩu trang hiện nay là một đồ dùng ca nhân không thể thiếu với mỗi người dân. Trong những năm nay, tình hình dịch bệnh gia tăng thì nhu cầu sử dụng khẩu trang nhất là khẩu trang y tế ngày càng lớn. Việc lựa chọn đúng sản phẩm khẩu trang sao cho an toàn và hiệu quả cũng là sự bảo vệ cho chính bản thân chúng ta và bảo vệ người thân trong gia đình.
Khẩu trang y tế là gì?
Khẩu trang y tế là một loại sản phẩm mặt nạ bảo vệ được sử dụng để bịt vùng mặt (thường là mũi, miệng) để ngăn ngừa bảo vệ người đeo khỏi bị lây nhiễm các loại vi khuẩn, dịch bệnh, bụi bặm thông qua đường hô hấp. Khẩu trang y tế là vật dụng thiết yếu được sử dụng nhiều trong các cơ sở y tế, cung cấp cho các bác sĩ, y tá, điều dưỡng viên, giám định pháp y sử dụng…
Khẩu trang y tế có ba tác dụng chính là ngăn bụi, ngăn hóa chất (kể cả khói xe) và ngăn vi sinh vật. Khẩu trang ngăn vi sinh vật phải được sản xuất bằng những nguyên liệu và công nghệ đặc biệt.
Công dụng của khẩu trang y tế trong cuộc sống hàng ngày
Khẩu trang là một vật dụng rất quen thuộc với chúng ta trong cuộc sống hàng ngày, được sử dụng cho mọi lứa tuổi. Ngày nay, trước thực trạng môi trường ô nhiễm, mật độ dân số đông đúc, dịch bệnh diễn biến phức tạp và luôn có khả năng bùng phát dịch, vai trò của chiếc khẩu trang càng trở nên quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe của con người.
Khẩu trang là một loại mặt nạ bảo vệ được sử dụng để bịt vùng mặt (thường là mũi, miệng) để bảo vệ người đeo khỏi bị lây nhiễm các loại vi khuẩn, dịch bệnh, bụi bặm thông qua đường hô hấp. Khẩu trang y tế được sử dụng nhiều trong các cơ sở y tế, cung cấp cho các bác sĩ, y tá, điều dưỡng viên, giám định pháp y… đặc biệt là những người làm công việc phẫu thuật, mổ xẻ.
Ngoài việc giúp che nắng, ngăn bụi, giảm được mùi khói xe, khí thải độc hại… đeo khẩu trang còn có 2 mục đích quan trọng khác là ngăn chặn mầm bệnh từ người bệnh không phát tán ra bên ngoài và nhằm bảo vệ chính bản thân người mang khẩu trang tránh phải một số bệnh truyền nhiễm qua đường hô hấp từ người khác.
Thông thường, các loại bệnh lây qua đường hô hấp bao gồm bệnh lây qua đường không khí (như bệnh lao) và qua đường giọt bắn (như bệnh cúm, các dịch bệnh cúm A/H5N1, cúm A/H1N1…).
Trên thị trường hiện nay có khá nhiều loại khẩu trang được làm từ nhiều chất liệu khác nhau, chủ yếu là loại chỉ dùng được một lần như khẩu trang giấy, khẩu trang y tế hoặc loại có thể tái sử dụng nhiều lần như khẩu trang vải, khẩu trang chứa than hoạt tính…
Khẩu trang vải thường chỉ có chức năng tránh nắng, che bụi hơn là chức năng phòng bệnh lây truyền qua đường hô hấp.
Khẩu trang y tế tuy mỏng nhưng có vai trò quan trọng trong việc phòng chống vi khuẩn gây bệnh vì đã được tiệt trùng trước khi đưa ra bán trên thị trường. Loại khẩu trang y tế này (đặc biệt là khẩu trang y tế 4 lớp) có khả năng lọc được các tác nhân gây bệnh có kích thước từ 1-10 micrômét đồng thời không thấm dịch từ ngoài bắn vào (do bệnh nhân ho hoặc hắt hơi mà không kịp che miệng).
Những lưu ý khi đeo khẩu trang
Mặc dù khẩu trang y tế rất được khuyến khích để làm giảm sự lây lan của dịch bệnh và bảo vệ sức khỏe người dùng, nhưng trong một số trường hợp cụ thể việc đeo khẩu trang có thể không khả thi và có thể làm trầm trọng thêm tình trạng sức khỏe thể chất hoặc tinh thần, dẫn đến tình trạng cấp cứu về y tế hoặc gây ra những lo ngại đáng kể về sự an toàn…
Trường hợp không nên đeo khẩu trang
Không nên đeo khẩu trang cho: Trẻ em dưới 2 tuổi; bất cứ ai bị khó thở, bất tỉnh, mất khả năng hoặc không thể tự tháo khẩu trang nếu không có sự trợ giúp.
Mọi người không nên đeo khẩu trang khi tham gia các hoạt động có thể khiến khẩu trang bị ướt (như khi bơi ở bãi biển hoặc bể bơi) khẩu trang ướt sẽ gây khó thở. Đối với các hoạt động như bơi lội, điều đặc biệt quan trọng là duy trì khoảng cách với người khác khi ở dưới nước.
Những người đang tham gia hoạt động cường độ cao như chạy có thể không cần đeo khẩu trang, nếu điều đó làm họ cảm thấy khó thở. Nếu không thể đeo khẩu trang, hãy xem xét tiến hành hoạt động đó ở một địa điểm có hệ thống thông gió và trao đổi không khí tốt hơn (ví dụ, ngoài trời thay vì trong nhà) và ở những nơi có thể duy trì khoảng cách với người khác.
Chỉ đeo khẩu trang đã đủ để phòng dịch bệnh chưa?
Để phòng dịch bệnh thì chỉ đeo khẩu trang thôi vẫn chưa đủ, cần sự kết hợp đầy đủ và đồng thời nhiều biện pháp khác như:
+ Thường xuyên rửa tay với xà phòng, xà bông, dung dịch rửa tay nhanh và nước sạch, đặc biệt là sau khi ho, hắt hơi; Sau khi cầm, nắm, tiếp xúc với các vật dụng có nguy cơ như nút bấm thang máy, tay nắm cửa, tay vịn cầu thang, tay vịn lan can; sau khi đi vệ sinh; sau khi vệ sinh cho trẻ; trước khi ăn; khi bàn tay bẩn, trước khi vào và sau khi ra khỏi khu dịch vụ.
+ Sử dụng khẩu trang y tế đúng cách khi đến nơi công cộng và bỏ ngay khẩu trang y tế sau khi sử dụng vào thùng rác (tuyệt đối không được khạc nhổ bừa bãi). Vệ sinh đường hô hấp sạch sẽ, vệ sinh môi trường xung quanh các bề mặt tiếp xúc. Với trẻ em, phải đưa trẻ đi tiêm chủng các loại vắc-xin đúng lịch để tăng cường miễn dịch phòng bệnh.
Hướng dẫn đeo khẩu trang y tế đúng cách
Khẩu trang y tế chỉ phát huy tác dụng phòng dịch bệnh nếu được sử dụng đúng cách. Đeo khẩu trang sai cách không chỉ gây lãng phí tiền bạc, mà còn làm mất đi tác dụng bảo vệ và tăng nguy cơ lây bệnh. Cách đeo khẩu trang đúng như sau:
Đối với khẩu trang y tế, đeo mặt có màu sẫm hơn ra ngoài, mặt có màu nhạt hơn hướng vào trong, kẹp nhôm hướng lên trên. Khi đeo phải che kín cả mũi lẫn miệng và không dùng tay sờ vào bề mặt khẩu trang khi đang đeo. Không bỏ khẩu trang khi giao tiếp, khi ho và hắt hơi nơi công cộng. Khi tháo khẩu trang chỉ cầm vào dây đeo qua tai để tháo. Không sử dụng khẩu trang bẩn. Đối với khẩu trang y tế, chỉ sử dụng 1 lần rồi vứt vào thùng rác an toàn, có nắp đậy.
